Een historische tweeluik in woord, beeld en muziek

Ooit was ‘oude muziek’ hedendaags. Veel van de componisten van toen kennen we, veel van hun stukken worden nog altijd met regelmaat vertolkt. De ‘Brandenburger Concerten’ van Bach; de ‘Concerto Grosso’ van Vivaldi. Maar hoe zag de tijd eruit waarin die muziek tot stand kwam? Tot en met mei 2015 geef  ik in het Muziekgebouw aan’t IJ in een vijftal lezingen historische context aan de hand van een tijdgenoot van de componist die op die avond ten gehore wordt gebracht. Ik vertel bijvoorbeeld het verhaal van de avontuurlijke Venetiaan Giacomo Casanova, zodat de muziek van tijd- en stadsgenoot Vivaldi toch net een tikje anders klinkt.

U kunt de brochure lezen en doorbladeren via: http://issuu.com/muziekgebouw/docs/oudemuziek_flyer_isuu?e=1297483/9619418

Advertenties

Reacties staat uit voor Een historische tweeluik in woord, beeld en muziek

Opgeslagen onder luc panhuysen

Net uit: “De Gouden Eeuw in 17 portretten en momenten”!

Drie inleidende hoofstukken over het begin van de Tachtigjarige Oorlog, en hoe in een wanhopige situatie de kiem werd gezaaid voor de latere Gouden Eeuw; acht kennismakingen met belangrijke en kleurrijke personages (o.a. Johan van Oldenbarnevelt, Louis de Geer, Willem III); gevolgd door twee hoofdstukken die de internationale context belichten en afgesloten door twee hoofdstukken over interessante thema's, zoals de nieuwsvoorziening, het eten en drinken op tafel  en de opstandigheid in de steden. Alles rijkelijk geïllustreerd met afbeeldingen die je elders niet tegenkomt. Schoon aan de haak voor 34, 95 euro.

‘U wilt ons uitroeien en dat bevalt ons niets.’ Willem van Oranje richtte deze woorden tot een handlanger van Don Juan, de landvoogd die namens de Spaanse koning de opstandige Nederlanden kwam bedwingen. Tien jaar eerder had een andere landvoogd, de hertog van Alva, met zijn meedogenloze vervolging van calvinisten laten zien dat het Spanje ernst was met de verdelging van eenieder die niet het hoofd boog voor de katholieke koning van Spanje. Dat de opstandelingen staande bleven tegen het geweld van de militaire supermacht van hun tijd was al een mirakel. Maar het grootste wonder was wel dat uit deze ongelijke strijd een staat voortkwam die heel Europa achter zich liet in rijkdom, welvaart en culturele bloei.
Dit boek begint met drie hoofstukken over het moeilijke begin van de Tachtigjarige Oorlog en hoe in een uitzichtsloze situatie toch de kiem werd gelegd voor die latere eeuw van goud. Het centrale deel bestaat uit acht portretten van personen die met hun doen en laten een belangrijke stempel op de periode hebben gedrukt (o.a. Johan van Oldenbarnevelt, Jan Pieterszoon Coen, Willem III, de ‘Zonnekoning’ Lodewijk XIV). In de twee daarop volgende hoofdstukken komt de de labiele situatie in het toenmalige Europa naar voren, veroorzaakt door de arrogantie van de toenmalige ‘supermachten’ en de vers ontloken agressie van het Ottomaanse Rijk. De vier afsluitende hoofdstukken gaan over belangrijke gouden-eeuwse thema’s als ‘nieuwsvoorziening’, ‘eten en drinken’ en een verschijnsel waarover je niet zo vaak leest als het over deze tijd gaat; de opstandigheid in de steden.  (Een wakkere lezer wees mij op de ’15’  in de titel van het hier afgebeelde boek. Ik heb geen idee hoe dat daar terecht is gekomen – het zijn er altijd 17 geweest!)

Reacties staat uit voor Net uit: “De Gouden Eeuw in 17 portretten en momenten”!

Opgeslagen onder luc panhuysen

Mijn Top Dertien van ‘Memorabele Gouden-Eeuwers’

Van half december 2012 tot begin maart 2013 mocht ik iedere zondagmorgen bij het radioprogramma OVT (Onvoltooid Verleden Tijd) iemand voordragen voor een persoonlijke Top Dertien van Gouden-Eeuwers. Het is geen pantheon van uitsluitend helden geworden, ook al gingen de gedachten van veel mensen bij zo’n hitlijst direct in die richting. Mijn interesse ging meer uit naar figuren die gezamenlijk een verhaal vertellen over die eeuw. Dat mochten onbekende figuren zijn, zoals Hermanus Verbeeck. Verbeeck was als steuntrekker exemplarisch voor de eerste welvaartstaat ter wereld. Maar ook figuren die onsympathiek zijn, zoals Jan Pieterszoon Coen, zonder wie de Verenigde Oostindische Compagnie niet zo’n grote vlucht had kunnen nemen en de Gouden Eeuw nooit zo kruidig had geroken. Naarmate mijn hitlijst klimt in rangorde, wordt duidelijk dat ik het primaat leg bij de politici. In een tijd dat het doen van keuzes levensbedreigende gevolgen kan hebben, zijn het de politici die de situatie van miljoenen kunnen verbeteren. Vlak voor en tijdens de Nederlandse Republiek waren zij het die de omstandigheden schiepen voor de Gouden Eeuw. Het lijstje staat hieronder. Wie de biografietjes die ik op verzoek van OVT heb geschreven wil lezen, kan naar de site van de vpro: http://www.geschiedenis24.nl/nieuws/2012/december/Gouden-Eeuw-Top-13-in-OVT.html

1. Willem van Oranje   

2. Johan van Oldenbarnevelt

3. Spinoza

4. Hugo de Groot       

5. Willem III

6. Rembrandt van Rijn

7. Johan de Witt

8. Christiaan Huygens

9. Jan Pietserszoon Coen

10. Jan Huygen van Linschoten

11. Lodelijk de Geer

12. Maria Tesselschade Roemersdochter

13. Hermanus Verbeeck

Reacties staat uit voor Mijn Top Dertien van ‘Memorabele Gouden-Eeuwers’

Opgeslagen onder luc panhuysen

‘Gordon’ op kortlijst Libris Geschiedenisprijs 2011

Mijn boek Een Nederlander in de Wildernis. De ontdekkingsreizen van Robert Jacob Gordon (1743-1795) in Zuid-Afrika is doorgedrongen tot de shortlist van de Libris Geschiedenisprijs. Samen met vier andere titels dingt het mee naar de ereplek op het podium, naar de eeuwige roem en het geldbedrag van twintigduizend euro. De winnaar wordt bekendgemaakt tijdens de Nacht van de Geschiedenis op 22 oktober. Ik heb twee jaar eerder ook meegedaan voor wat toen nog de ‘Grote Geschiedenisprijs’  heette, en de helft van het bedrag omvatte. Het hele programma die avond vindt plaats in de stadsschouwburg. Kennelijk is het niet gelukt de toekomstige prijswinnaar alvast aan een televisieuitzending te slijten; ons gekandideerden is gevraagd die avond en de zondag daarop vrij te houden voor eventuele media. Twee jaar geleden zou de winnaar (Jolande Withuis) op televisie verschijnen bij Pauw&Witteman, maar daar kwam de actualiteit tussen. Terwijl de DSB-affaire net die avond in een nieuwe stroomversnelling aangeland, zaten wij auteurs plus partners, uitgevers en juryleden argeloos in de Hortus Botanicus te tafelen en wisten niet beter dan dat de wereld om ons draaide. We merkten het eerst aan de onrust bij de tafel met juryvoorzitter Bolkestein en toenmalig Volkskrant-hoofdredacteur Pieter Broertjes. Er werd ineens druk getelefoneerd, naar we later hoorden in een (vruchteloze) poging de winnares nog bij ‘De Wereld draait door’ onder te brengen.

Reacties staat uit voor ‘Gordon’ op kortlijst Libris Geschiedenisprijs 2011

Opgeslagen onder luc panhuysen

Royal Oak

Door heel Engeland vind je hotels, pubs en restaurants met de naam Royal Oak. Bijna ieder uithangbord is een kunstwerk en wie het verhaal erachter kent, ziet aan de variatie hoe het tot de verbeelding spreekt. Het is een tragisch verhaal over een koningszoon, Karel II, wiens vader, Karel I, op het schavot ter dood was gebracht. De schurk was Oliver Cromwell, een rechtlijnige puritein die van het Engelse leger een geoliede vechtmachine had gemaakt. Karel II zon op manieren om de troon te bemachtigen, reisde langs de hoven van West-Europa met opgeheven hand om geld bij elkaar te krijgen voor een invasie. Karels zus Mary, een verdrietige weduwe in Den Haag (haar man Willem II was net overleden) verpandde al haar sieraden om haar broer te helpen. In 1651 was het zover, Karel stond op Engelse bodem aan het hoofd van een bescheiden legertje. Maar bij de slag van Worcester werd hij verpletterend verslagen. Karel wist ternauwernood te ontsnappen, samen met een officier. Terwijl Cromwells mannen, de gevreesde ‘roundheads’, naar hem op zoek waren verscholen hij en zijn vriend zich in een eik in het bos van Boscobel. De roundheads reden onder hen door, maar keken niet omhoog. Het avontuur duurde een dag, daarna wist Karel te ontkomen naar het vasteland. De mooiste uithangborden geven het spannendste moment weer: Karel muisstil in het gebladerte, de soldaten nietsvermoedend onder hem. Zijn metgezel is voor het gemak uit de boomkruin weggeretoucheerd. Nadat Karel in 1660 alsnog tot koning werd gekroond (Cromwell moest wel eerst sterven), riep hij zijn verjaardag (29-5) uit tot een nationale feestdag, Royal Oakday. Tot de negentiende eeuw bleef het een feestdag, waarop men een gekleurd eikenblaadje op de revers of borst spelde.

Reacties staat uit voor Royal Oak

Opgeslagen onder luc panhuysen

‘Gordon’ op longlist Libris Geschiedenisprijs

De jury van de Libris Geschiedenis Prijs heeft Een Nederlander in de Wildernis. De ontdekkingsreizen van Robert Jacob Gordon (1743-1795) in Zuid-Afrika op de long list gezet. Op deze lijst staan in totaal tien boeken met een historisch onderwerp voor een groter publiek. Eind september gaat de jury om de tafel zitten en bepaalt de short list, met daarop vijf titels. Het is inmiddels de vijfde editie van de prijs. Hoogte, uitreiking en locatie lijken nog volop in ontwikkeling. Toen ik in 2009 de prijs voor Rampjaar 1672 aan mijn neus voorbij zag gaan, betrof het een bedrag van € 10.000 en zaten we met zijn allen in de Hortus Botanicus. De tv-uitzending bij Pauw en Witteman ging niet door omdat de DSB-bank net ineen was gestort. Twee jaar later is het bedrag verdubbeld en zal de prijs worden uitgereikt op de Nacht van de Gescheidenis (22 oktober) in de Stadsschouwburg. De Libris Geschiedenis Prijs, die tot 2010 de Grote Geschiedenis Prijs heette, is een gezamenlijk initiatief van Libris, het Historisch Nieuwsblad, het Nationaal Historisch Museum, de NTR, De Volkskrant en de VPRO. Verwijzingen Rijksmuseum.nl NieuwAmsterdam.nl Geschiedenis24.nl Het Parool

 

Reacties staat uit voor ‘Gordon’ op longlist Libris Geschiedenisprijs

Opgeslagen onder Libris Geschiedenisprijs 2011, luc panhuysen

Welkom op de site van Luc Panhuysen

Luc Panhuysen (1962) schrijft boeken over Nederlandse geschiedenis, waarbij zijn belangstelling uitgaat naar de vroeg-moderne tijd; de zestiende tot en met de achttiende eeuw.
In 2000 publiceerde hij  De beloofde stad. Opkomst en ondergang van het koninkrijk der wederdopers.
In 2005 verscheen De Ware Vrijheid. De levens van Johan en Cornelis de Witt. In 2009 kwam Rampjaar 1672. Hoe de Republiek ontsnapte aan de ondergang uit.
In 2010 verscheen Een Nederlander in de Wildernis. De ontdekkingsreizen van Robert Jacob Gordon (1743-1795) in Zuid-Afrika.
In 2013: De Gouden Eeuw in 17 portretten en momenten.
In 2016: Oranje tegen de Zonnekoning. De strijd van Willem III en Lodewijk XIV om Europa.

Boeken zijn nu verkrijgbaar bestel ze bij pag ‘Boeken’ of klik hier

 

1 reactie

Opgeslagen onder De beloofde stad, De ware vrijheid, Een Nederlander in de wildernis, geschiedenis, historische publicaties, Johan de Witt, Ontdekkingsreiziger, Rampjaar 1672, Robert Jacob Gordon, Rousseau